Categoriearchief: memories

Pa Hong fotografie

Ons leven lang hebben wij lessen en tips van pa Hong gekregen over fotografie Over filmpjes ontwikkelen, foto’s afdrukken en de beste posities en tijdstippen om een foto te maken met een mooie lichtinval. Een les ging bijvoorbeeld over het kikvorsperspectief: nooit staand een foto maken van iets dan kleiner is dan jij, maar altijd door de knieën gaan. Pa Hong deed dat nog achteloos toen hij een jaar of tachtig was. Kijk maar:

pa Hong met een van zijn Leica’s

Zo’n les vergeet je natuurlijk nooit meer. Tijden veranderen, fototoestellen worden ingeruild voor smartphones, maar het perspectief blijft:

Anki in Ierland in 2017

Ik bedoelde eigenlijk deze foto:

Dit is het echte pa Hong standje

Planten en pa Hong

ABUNDANT

forsythia

Pa Hong vond dit een prachtige struik. Hij komt hier niet zo goed uit de verf, maar ik vind vast nog wel een van zijn eigen foto’s. Hij benoemde hem altijd en zei dan dat hij altijd zo ‘abundant’ bloeide.

Jarenlang hebben Frans en ik als we zonder hem de struik zagen, elkaar weer vroegen: hoe heet dat ding ook al weer. Op een gegeven moment onthielden we het: forsythia. Maar dan…het woord abundant heeft ons jaren gekost. Maar uiteindelijk is het eerste woord dat bij ons opkomt bij het zien dan deze bloeiende struik in maart: abundant!

CAMELIA
Jarenlang woonden Frans en ik aan het Cameliadal. Pa Hong vond dat wij daar een camelia moesten hebben. Hij schonk ons er een. Al snel uit zijn zicht liet de prachtig bloeiende camelia zijn knoppen vallen. Nog erger werd het in de winter: hij vroor dood. Weer kregen we een nieuwe en nog eens. Pas later kwamen de winterharde camelia’s in het assortiment, maar toen waren we al verhuisd, waar we nu wel een camelia in leven weten te houden!

ABUTILON
knoeien met plantjes, kweekjes en zaadjes zit een beetje in de genen. Al is het zo dat ik die kweekjes vaak vergeet water te geven als ze dat nog zo hard nodig hebben. Uit al mijn abutilon zaadjes, kwam slechts een tot wassom. Ik gaf hem aan pa Hong met het verhaal erbij dat dit de enige was die ik in leven had weten te houden. Zijn eigen versie van dit verhaal hoorde ik terug via een van zijn dames. “Je vader zei dat je hem zou vermoorden als hij dit plantje dood zou laten gaan.” Nou ja.

OLEANDER
Zuid Frankrijk en oleander hoorden bij elkaar vond pa Hong. Hij knipte overal stekken af. Stopte ze in de grond, in een bierflesje van donker glas,  in een potje met met een plastic zakje erom. Altijd wist hij ze te laten wortelen. Ik dacht natuurlijk: dat is makkelijk, kan ik ook. Ik heb stekpoeder gekocht, de stekjes erin gedipt, in aarde, plastic zakje, geen plastic zakje, in het licht, in het donker. 99% legde het loodje. Een stek is uiteindelijk gaan wortelen. Die heb ik snel aan Lokje cadeau gedaan met als gevolg dat dat een mooie plant is geworden. Ik blijf volhouden, ieder jaar weer in Frankrijk/Azillanet.

klapper met allemaal aantekeningen over stekken, scheuren, bemesting, de beste habitat..

STEKKEN
Pa Hong pakte het stekken heel wetenschappelijk aan, zo blijkt uit zijn nalatenschap. Maar misschien is dat van na de oleander tijd.
Hier een van zijn klappers vol aantekeningen. Hij stuurde ook regelmatig briefjes naar ons met allerlei aanwijzingen voor kwakkelende planten of een brief met zaadjes en aanwijzingen voor de beste kweekmethode.

familieverhalen: oom Tik

Neef Enghwa herinnert zich verhalen over oom Tik, toen pa Hong al lang naar Nederland was vertrokken. Oom Tik was de oom met wie hij veel optrok en die toen ook in Sepanjang woonde. Toen Enghwa drie jaar lang niet naar school mocht tijdens de Japanse bezetting (1942-1945), gaf oom Tik hem les in allerlei vakken.

Oom Tik had in de Japanse tijd zijn pistool (een FN?) en zijn DKW (motor) minutieus uit elkaar gehaald, ingevet, ingepakt en daarna heel goed begraven. Na de bezetting heeft hij beide weer in elkaar gezet en ze werkten weer. Enghwa ging als mannetje van een jaar of 13 rijden met oom Tik op de DKW. Hij aan het stuur en oom Tik achterop. Natuurlijk werden ze aangehouden. De politieman vroeg naar het rijbewijs van Enghwa, terwijl oom Tik en hij dat maar raar vonden omdat hij overduidelijk nog te jong was. Affijn, hij mocht natuurlijk niet verder rijden en ze wisselden dus van plaats.
Enghwa heeft mooie herinneringen aan oom Tik en ook aan zijn DKW (Das Kleine Wunder/Des Knaben Wunsch)

DKW E250 (245 cc tweetakt) uit 1927: Wikipedia

en het FN-pistool (afkomstig uit de fabriekshallen op het hoog omheinde complex van FN middenin het Luikse plaatsje Herstal). 

 

Belangstelling pa Hong

Groot was zijn belangstelling en ook zeer divers. Dat Anki sociologie studeerde, was nou niet direct zijn keus, maar meteen was daar ook belangstelling voor het vak sociologie, ook altijd in om haar kennis over fotografie te vergroten, Chinees heeft hij op latere leeftijd weer opgepakt. We hebben het hier over 1987, pa Hong is dan 80 jaar. De vele briefjes en krantenknipsels die hij ieder van ons stuurde, passend bij onze verschillende belangstellingen, komen we nog overal tegen. Een voorbeeld is dit briefje uit 1987;

hankie
Anki noemde hem Hap en hij haar Hank(ie). Waarom? Geen idee]

‘Mijn lief Hankie,
Hier een socioloog aan het woord en tevens een aandoenlijke, maar technisch zeer goede foto van ma Beer en kleintje, eigenlijk een foto van je leven
Dit in alle haast. Vanavond weer Chinese les, veel is weer ontsnapt ofschoon ik de volgende dag geen Chinese karakters op mijn kussen vond
Sysiphus arbeid (adelt)’

Pa Hong als inspiratiebron

Prachtig om te horen hoe pa Hong mensen uit zijn omgeving heeft gestimuleerd om arts te worden. We lazen het verhaal over Bing en Katherine, we noemden Veronique (dochter Lokje), voor wie haar opa op veel terreinen een inspiratiebron was) de tekst van onze nicht Maria van den Muijsenbergh en nu Jos Benders, een jeugdvriendje van Lanny. Ja er staat jeugdvriendJE om aan te geven dat hij toentertijd haar vriend was en niet zomaar een jeugdvriend.

Jos heeft onlangs een boek gepresenteerd over de verzorging van zijn moeder: ‘Liefde met voorbedachte rade’ en in zijn opdracht aan Lanny schrijft hij het volgende:

lanjos
Dankzij Tan Kian Hong….

‘Dankzij Tan Kian Hong ben ik het pad van de geneeskunde gaan bewandelen. Daarvoor ben ik hem en jullie allen eeuwig dankbaar’.

Het zou leuk zijn als Jos zijn eigen verhaal hier zou delen! Bijzonder dat hij pa Hong hier voluit Tan Kian Hong noemt en niet je/jullie vader. Je vraagt je dan af hoe hij pa Hong adresseerde: meneer Tan (Kian Hong)?, dokter Tan Kian Hong)? Hopelijk vertelt hij het ons nog eens.

Herinneringen: tennissen

We weten dat pa Hong in zijn studententijd al tenniste, uitkwam in wedstrijden tussen studentenclubs. Aan stijl heeft het hem nooit ontbroken. Zo te zien heeft hij hier net een ‘gesmasht’.

pahong-tennis
pa Hong tennist bij Mulder

En Joesje herinnert zich van het tennissen het volgende:
“We moesten altijd als we een weekend in Maastricht waren vroeg opstaan en dan gingen we naar de tennisbaan, geweldig toch, daar had Rob bet toevallig nog over gisteravond.

Hij benaderde alles wetenschappelijk ook het feit dat hij geen diepte kon zien, net als ik wat natuurlijk zeer lastig was bij die sport.

Hij wist kennelijk precies op hoeveel afstand hij de bal miste en dat paste hij dan aan en raakte hij de bal wel!

Met mij is dat nooit goed gekomen!

Maar met hockey en roeien hoef je geen diepte te kunnen zien!”

En ik kan er nog het volgende aan toevoegen:
Ja, dat was vaak zondagochtend vroeg, soms te vroeg. Stond ik daar nog niet helemaal uitgeslapen en dan zei hij, de ballen keihard langs me heen meppend: nog niet wakker, kindertjes? En dan sloeg ik met een boze kop nog minder ballen fatsoenlijk terug! En naast mij zag ik Bing met dezelfde woeste kop nog woestere ballen slaan. Pas daarna kwam het echte spel op gang. Het was toch uniek dat we daar allemaal op de baan stonden!

Herinneringen: joggen

Joggen werd door pa Hong wetenschappelijk aangepakt.

Pa Hong vond dat joggen wel goed voor hem was. Een rondje om het ‘eiland’ voor zijn huis leek hem wel wat, een rondje van een paar minuten. Let op wij hebben het hier over pa Hong als ruim 80 jarige, Op zijn 80ste stond hij nog op de tennisbaan, waar ze zijn verjaardag vierden met de leuze: Hong: still going strong.
Alvorens hij ging joggen in zijn donkerblauwe joggingpak, pakte hij een minuscuul glaasje sherry om zijn bloedvaten te verwijden. Dat zou het lopen vergemakkelijken. Het staat me niet bij dat hij dit lang heeft volgehouden.

pa Hong de dokter

Er is een foto die grote indruk op mij heeft gemaak en nog steeds maakt als ik hem zie. Ik wist hem altijd precies te vinden in de boekenkast van pa Hong: in een boek over kinderziekten, een dik grijs boek met stoffen kaft. Ik dacht dat de foto nog in Frankrijk was omdat daar die boekenkast staat, maar ik vond hem hier, op zoek naar foto’s van pa Hong in witte jas (die zijn er dus nauwelijks) terug. Het verhaal dat erbij hoorde, herinner ik mij als volgt:

In zijn (opleidings?)tijd in het ziekenhuis kwam  pa Hong ook bij kinderen die kinkhoest/difterie hadden, een besmettelijke ziekte. Kappers durfden deze kinderen niet te knippen. Pa Hong had een eigen kapperssetje aangeschaft, met een gewone kappersschaar, een schaar met ‘tandjes’ en een tondeuse. alle samen in een rood gekleurde kartonnen doos, En hij knipte zelf die kinderen. De foto die bij dat verhaal hoort, is van een blond meisje, keurig geknipt, en dood zo te zien.

 

meisjepahongcorr

Het tekent pa Hong als arts: altijd klaar staand voor zijn patiënten.
Na zijn overlijden, vertelden een vriend van Lanny en onze eigen nicht Maria hoe zij door pa Hong waren geïnspireerd.

Hier een stukje tekst uit de brief die Maria schreef naar aanleiding van het overlijden van haar oom Hong:

magneetmaria03

Zij had meegemaakt dat pa Hong is zijn korte broek in het weekend wrs. saté was aan het roosteren en dat hij ook dan weggeroepen werd en hij zonder een onvertogen woord naar zijn patiënt ging.

Lucy Tou: artikel van Han Go

Op de site van het CIHC is het verhaal verschenen dat Han Go schreef naar aanleiding van de foto die hij voor ons gescand heeft toen wij bezig waren met met inventariseren van de foto’s die pa Hong heeft nagelaten. Je kunt hier het artikel lezen.

Wat ik toch wel intrigerend vind, is dat pa Hong zelf een gedreven fotograaf was en dat de foto’s die hij heeft nagelaten, meestal foto’s zijn waar hij zelf op staat en meestal ook groepsfoto’s. Betekent dat dat alle mensen die op die foto’s staan dezelfde foto’s hebben? Wie maakte die foto’s? Waar zijn de foto’s die pa Hong zelf maakte?
Dat laatste klopt ook weer niet helemaal, bedenk ik nu. Er zijn negatieven waar pa Hong niet op staat en ook geen direct herkenbare mensen. Met die negatieven heb ik nix gedaan, omdat ik niet zou weten wat. Ze zijn ook ongedateerd.