Categoriearchief: Maastrichtse tijden

oratie zoon van dé dokter Tan

Gisteren heeft Bing zijn oratie uitgesproken aan de universiteit van Maastricht. Hij is weer ‘pulang kampong’. Daar is hij niet dr Tan maar de zoon van dé dokter Tan.

Het is mooi om te horen dat de rode draad in het leven van Bing steeds duidelijker is te zien. Zijn grote respect voor de kwaliteit van het leven tussen de vaste uiteinden: de geboorte en de dood.

Mooi om te horen hoe hij grenzen heeft overschreden; hoe hij dat niet alleen met vasthoudendheid maar ook met zoveel anderen samen deed en doet.

Hij heeft kansen gekregen en ook gebruikt, vaak ook met hulp. Zonder zijn moeder was er van zijn schoolcarrière niet veel terecht gekomen en een groot talent in de kiem gesmoord. Al eerder werd de grote betrokkenheid van pa Hong bij zijn patiënten gememoreerd. Bing kreeg dat dus met de paplepel ingegoten.

Zijn oratie is niet alleen een pleidooi om grenzen te slechten, maar ook om patiënten als mensen te blijven zien, met wie je samen bepaalt hoe lang er behandeld wordt en wanneer het tijd is om afscheid te nemen.

De oratie is te vinden op de mediasite van de universiteit van Maastricht en ook via onderstaande afbeelding.

Lou Quaden, mediasite universiteit Maastricht heeft ervoor gezorgd dat de oratie nu eeuwig op de site kan blijven staan.

Dank Lou Quaden voor deze snelle actie!

Onafhankelijkheid Indonesië in fasen

Wij denken nu te begrijpen hoe het zat met  de nationaliteit van pa Hong, vrouw en kinderen.
De onafhankelijkheid van Indonesië werd dan wel op 27 december 1949 door Nederland erkend: ‘Indonesië werd een onafhankelijk land binnen het Nederlandse koninkrijk, maar dit stelde in de praktijk niets voor’.
We veronderstellen dat het ‘nix voorstellen’ te maken had met de Nederlandse opstelling, wat doorklinkt in de IND-gegevens van pa Hong: ‘behorende tot groep C – Nederlands onderdanen behorende tot de inheemse bevolking van Indonesië.
Hoezo onafhankelijk land Indonesië? Volgens dezelfde IND-gegevens van Pa Hong ‘verwerpt [hij] de Indonesische nationaliteit’.

Onafhankelijk land, Indonesische nationaliteit, Nederlands onderdaan. Alles tegelijkertijd.

Wat een verwarrende tijden moeten het zijn geweest..
Als we nog een beloofde reactie van de IND hebben ontvangen  en hopelijk een antwoord op onze laatste vragen aan professor De Groot, zullen we de tekst definitief maken

Hieronder volgen nog enkele bronnen waaruit we hebben geput.

Onafhankelijkheid Indonesië

Tijdens de jaren van Japanse bezetting zocht Soekarno toenadering met de Japanse overheerser. Hij was hoopvol dat de Japanners hem én het Indonesische volk welgezind waren. Deze samenwerking zou inderdaad de basis leggen voor Indonesische onafhankelijkheid. De Nederlandse overheersers waren voorlopig verdreven en Indonesisch nationalisme kon zonder hinder groeien.

De Japanse bezetting oorlog eindigde met de Japanse overgave op 15 augustus 1945. Twee dagen later, op 17 augustus, riep Soekarno de Indonesische onafhankelijkheid uit. Na het vertrek van de Japanners ontstond er een periode van chaos en onzekerheid over de toekomst van Indonesië. Geweld tussen verschillende bevolkingsgroepen hield Indonesië in zijn greep.

Nederland erkende de onafhankelijkheid van 17 augustus niet. Na de oorlog heerste in Nederland nog altijd de hoop om Nederlands-Indië in eer te herstellen. Nederland zag de onafhankelijkheid van 17 augustus als een Japans instrument. Soekarno was vanwege de samenwerking met Japan voor de Nederlandse regering een verrader, vergelijkbaar met een Nederlandse NSB’er.

Binnen Nederland zorgde de Indonesische onafhankelijkheid ook voor meningsverschillen. De vraag bestond of de onafhankelijkheidsbeweging wel onderdrukt moest worden. Een koloniale oorlog was duur, zeker voor een land in tijden van wederopbouw. Ondanks protesten werd de Indische kwestie té belangrijk gevonden om te negeren.

De oorlog duurde vier jaren en was bloederig. Indonesische strijdkrachten waren bewapend tijdens de Japanse jaren en waren niet bereid de onafhankelijkheid af te staan. Meerdere Nederlandse militaire acties volgden. Onder de noemer ‘politionele acties’ vonden er bloedbaden en misdaden plaats. Aan beide zijden kwamen duizenden om het leven.

In 1949 was de oorlog voorbij. Het waren de Verenigde Staten die de doorslag gaven. De nieuwe wereldmacht wenste geen koloniaal conflict in Oost-Azië. De Amerikanen vreesden een communistische opstand in Indonesië en zagen het conflict liever zo snel mogelijk beëindigd worden. Onder Amerikaanse druk erkende Nederland de onafhankelijkheid op 27 december 1949. Indonesië werd een onafhankelijk land binnen het Nederlandse koninkrijk, maar dit stelde in de praktijk niets voor. De volledige, formele, onafhankelijkheid van Republiek Indonesië vond plaats in 1956. Bron: IsGeschiedenis 

Uitroepen van de eenheidsstaat
Koningin Juliana ondertekende de overdracht van de soevereiniteit aan de Verenigde Staten van Indonesië. De eerste president werd Soekarno. Er komt een einde aan 350 jaar Nederlandse bestuurlijke en militaire aanwezigheid in de Indische archipel. Alleen Nieuw-Guinea blijft Nederlands bezit. De staatsvorm werd zodanig opgezet dat er veel macht kwam te liggen bij zestien deelstaten. Dit had Nederland afgedwongen om suprematie van Java over de buitengewesten te voorkomen. President Soekarno was hiermee met tegenzin akkoord gegaan. Op 17 augustus 1950 riep hij de eenheidsstaat Republiek Indonesië uit waarmee een einde kwam aan de federale structuur (de Verenigde Staten van Indonesië). In 1956 maakt de Indonesische regering ook een eind aan de unie met Nederland. Zij blijft zich inspannen voor de inlijving van Nieuw-Guinea bij Indonesië. Bronnen: Defensie en wikipedia

.

 

Na 1956 is daarom sprake van naturalisatie als men de Nederlandse nationaliteit wilde verkrijgen.

 

Nederlands onderdaan, Indonesiër, Nederlander

Na het antwoord van professor René De Groot, hebben wij hem nog enige toelichtende vragen gesteld.
Hieronder volgen zijn antwoorden per onderwerp.

  1. De IND spreekt over inheemse bevolking en niet over uitheemse bevolking. Hoe kan dat?
    Antwoord De Groot:
    Dit is m.i. ronduit fout. Als Uw vader tot de inheemse bevolking van Indonesië had behoord, had hij de Indonesische nationaliteit helemaal niet kunnen verwerpen. Bovendien geeft U zelf aan dat hij van Chinese origine was en dat impliceert dat hij volgens de toescheidingsovereenkomst uitheemse onderdaan was.
  2. In de IND-brief staat dat pa Hong  de Indonesische nationaliteit verwerpt. De brief suggereert dat mijn vader (en dus moeder) de Indonesische nationaliteit hadden gekregen, anders kun je die niet verwerpen lijkt me.
    Antwoord De Groot:
    Dat klopt. Hij werd toegescheiden aan Indonesië, maar kon de Nederlandse nationaliteit terug verwerven.
  3. Hoezo was pa Hong Nederlands onderdaan. Indonesië was toch al onafhankelijk in 1951.
    Antwoord De Groot:
    Hij was Nederlands onderdaan tot 27 december 1949 en werd toen Indonesiër. Door de verklaring van 2 augustus 1951 werd hij Nederlander en met hem zijn echtgenote en kinderen.
  4. De brief van de IND heeft het over een verwerping op 2 augustus 1951. De wet die u noemt is uit december 1951. Wat gebeurde er in de tussentijd?
    Antwoord De Groot:
    In de tussentijd was hij Indonesiër.

L.A.S. 3: pa Hong als voorzitter

23 september 1954: in het midden tekst over pa Hong

De huidige voorzitter van LAS heeft voor ons in het archief gezocht naar berichten waar pa Hong in voorkwam. We hebben het verhaal over de gelaarsde kat al gezien. Hier nog enkele andere berichten, waaronder het vakantiefilmpje van pa Hong.

Dr Stoops wordt ook genoemd. Wat was het Maastrichtste wereldje toch klein.

pa Hong was toen voorzitter. Geen idee wie het enfant terrible was
op 12 januari 1956 nam pa Hong afscheid als voorzitter

 

L.A.S 2.: De gelaarsde kat

Wij, de kinderen, herinneren ons de tableaus die pa Hong maakte. Ze waren prachtig in al hun details. Het moet wel diepe indruk hebben gemaakt, want pa Hong presenteerde dit in 1954. De tableaus waren in kleuren. Ik kan alleen deze twee zwart-witte foto’s vinden.

de gelaarsde kat loopt over de loper

De Gouwe Poort was blijkbaar hun vaste clubadres. Vandaar dat ze daar ook hun eerste lustrum vierden. Oude bekenden komen langs: Herman Menger, tevens judo-vriend van pa Hong, de vader van Daniëls die als laatste de zaak in de Kleine Staat heeft gehad, de andere twee bestuursleden zijn mij onbekend. Absoluut niet onbekend is Frans Lahaye. Frans en zijn vrouw Ria waren goede vrienden van onze ouders. Tante Ria was mijn peettante.

L.A.S 1. Limburgse Amateur Smalfilmclub

LAS (Limburgse Amateur Smalfilmclub)

eerste lustrum LAS, 1952*

Hiermee begon het. Ik kwam dit tegen tussen de foto’s. Bekend was dat pa Hong ook een enthousiast smalfilmer was en dat hij met Herman Menger en Jo Blankevoort (en ongetwijfeld nog een aantal andere bekenden) in een smalfilmclub had gezeten. Maar om van L.A.S. tot de smalfilmclub te komen, daarvoor moet je de juiste zoekterm invullen. Dus niet L.A.S. maar gewoon las Maastricht. Dat deed Frans dus. Dan blijkt dat de club nog steeds bestaat! Het heet nu LAS: smalfilm- en video club.

Opgericht op 21 februari 1947, zo blijkt uit de statuten. Contact met de voorzitter en secretaris leverde nieuwe informatie op.:
‘Graag reageer ik op uw bericht aan onze secretaris van de LAS. Ik ben momenteel het LAS archief aan het inventariseren om het over te kunnen dragen aan het Regionaal Historisch Centrum Maastricht. Van 1947-1952 zijn er geen stukken aanwezig, dus als wij een kopie van de feestkaart uit 1952 mogen ontvangen, dan graag. Uw vader was voorzitter tot en met 1955. In 1956 werd het de heer Meijs. Is uw vader  toen uit Maastricht vertrokken?
Ik vond nog een clubblad uit 1954 waarin werd vermeld dat uw vader een vakantiefilm vertoonde in kleur. Vermeld werd dat de opnamen zeer mooi waren van de kinderen die aan de rand van een bergriviertje zaten. Mocht deze film en andere materialen uit de LAS periode nog aanwezig zijn dan wil ik daarover graag met u in contact treden.’

*De menukaart hebben we geschonken aan de LAS. Het is nu het oudste stuk in het archief. Waar kan het beter zijn?

We hopen nog wat meer informatie te krijgen!

specialisatie interne geneeskunde 1940-1945

Lokje (als oudste kind) is de bron van informatie als het gaat over gegevens van onze ouders in de vroege jaren van hun huwelijk. Zij kent veel verhalen nog van vroeger.
Nooit eerder hebben we uitgezocht in welke jaren precies pa Hong zich in Maastricht specialiseerde tot internist.
Lokje vertelde dat pa Hong de praktijk overgenomen had van Mendes de Leon en dat pa Hong op Wilhelminasingel 107 zijn praktijk heeft gevoerd op de eerste verdieping. Toen zijn de bordjes ook gemaakt met ‘spreekkamer’, ‘wachtkamer’ en ‘Laboratorium’. Pa Hong en ma Ans zijn daar op 2 februari 1946 gaan wonen, vlak voor de geboorte van Lokje. Wanneer hij naar de Mariastraat is verhuisd met zijn praktijk weten we niet, wel dat hij op het volgende woonadres: Wilhelminasingel 105 geen praktijk meer aan huis had.
Nou is het leuke van internet dat er veel is terug te vinden. Want wat vond ik: Boekje over interne geneeskunde in Maastricht (hopelijk werkt de link ook voor jullie).
In dat boekje staat alles over de geschiedenis van Mendes de Leon en interne geneeskunde in het St Annadal ziekenhuis (de kreet:’ziekenhuis, is pappa thuis’ klinkt nog altijd in onze hoofden).
Er staat ook een tabel in, waarin staat dat pa Hong van 1940 tot 1945 assistent was.

Pa Hong is van 1940 tot 1945 assistent geweest. Daarna heeft hij zich gevestigd als vrijgevestigd arts nadat hij de praktijk van Mendes de Leon heeft overgenomen. Korte tijd heeft hij nog in het Groene Kruisgebouw gezeten aan de Bogaerde straat in Maastricht voor hij naar de Wilhelminasingel verhuisde en praktijk aan huis had. Ma Ans was daar zijn assistente. Toch nog haar droom uitgekomen: de vrouw zijn van een plattelandsarts en meewerken in de praktijk. Zij was immers een gediplomeerd verpleegkundige.
Op pagina 23 van het boekje staat dat pa Hong assistent interne geneeskunde is geworden, vertrokken in 1945.

Dit bericht moet nog verwerkt worden in de pagina Maastricht 1940-1949